Medya Yenigün

Vergi Usul Kanunu Kapsamında 2019 Yılı Defter Tutma Hadleri     

Vergi Usul Kanunu Kapsamında 2019 Yılı Defter Tutma Hadleri     
Nevzat Küçükdöğerli( nevzatdogerli@hotmail.com )
44
06 Aralık 2018 - 17:33

213 sayılı VUK’ nun 176. maddesinde tüccarlar defter tutma bakımından, birinci sınıf tüccarlar ve ikinci sınıf tüccarlar olarak iki gruba ayrılmış, birinci sınıf tüccarların bilanço esasına, ikinci sınıf tüccarların işletme hesabı esasına göre defter tutmak zorunda oldukları belirlenmiştir. Mezkur kanunun 177. maddesinde birinci sınıf tüccarların, 178. maddesinde ikinci sınıf tüccarların kimler olduğu belirtilmiştir.

A-TÜCCAR SINIFLARI ;

Birinci Sınıf Tüccarlar:

Madde 177 – (Değişik 30/12/1980-2365/26 md.)

Aşağıda yazılı tüccarlar, I inci sınıfa dahildirler:

  1. Satın aldıkları malları olduğu gibi veya işledikten sonra satan ve yıllık alımlarının tutarı 7.200.000.000 (490 Sıra No.lu V.U.K. Genel Tebliği ile 01.01.2018’den itibaren 190.000 TL) lirayı veya satışlarının tutarı 8.640.000.000 (490 Sıra No.lu V.U.K. Genel Tebliği ile 01.01.2018’den itibaren 260.000 TL)lirayı aşanlar;
  2. Birinci bentte yazılı olanların dışındaki işlerle uğraşıp da bir yıl içinde elde ettikleri gayri safi iş hasılatı 3.600.000.000 (490 Sıra No.lu V.U.K. Genel Tebliği ile 01.01.2018’den itibaren 100.000 TL) lirayı aşanlar;
  3. 1 ve 2 numaralı bentlerde yazılı, işlerin birlikte yapılması halinde 2 numaralı bentte yazılı iş hasılatının beş katı ile yıllık satış tutarının toplamı 7.200.000.000 (490 Sıra No.lu V.U.K. Genel Tebliği ile 01.01.2018’den itibaren 190.000 TL) lirayı aşanlar;
  4. Her türlü ticaret şirketleri (Adi şirketler iştigal nevileri yukardaki bentlerden hangisine giriyorsa o bent hükmüne tabidir.);
  5. Kurumlar Vergisine tabi olan diğer tüzel kişiler (Bunlardan işlerinin icabı bilanço esasına göre defter tutmalarına imkan veya lüzum görülmeyenlerin, işletme hesabına göre defter tutmalarına Maliye Bakanlığınca müsaade edilir.);
  6. İhtiyari olarak bilanço esasına göre defter tutmayı tercih edenler.

İkinci Sınıf Tüccarlar:

Madde 178 – Aşağıda yazılı tüccarlar II nci sınıfa dahildirler:

  1. 177 nci maddede yazılı olanların dışında kalanlar;
  2. Kurumlar Vergisi mükelleflerinden işletme hesabı esasına göre defter tutmalarına Maliye Bakanlığınca müsaade edilenler.

Yeniden işe başlıyan tüccarlar yıllık iş hacımlarına göre sınıflandırılıncaya kadar II nci sınıf tüccarlar gibi hareket edebilirler.

Hükmüne yer verilmiştir.

Tüccarların 2019 yılı hesap döneminde kullanacakları defterlerini yukarıdaki hadleri dikkate alarak tasdik ettirmelerinde yarar bulunmaktadır.

B-SINIF DEĞİŞTİRME ;

Bilanço Esasından İşletme Hesabı Esasına Geçiş

Kanunun ‘ Sınıf Değiştirme ’ başlıklı 179.maddesinde;

(I) inciden (II) nciye geçiş: İş hacmı bakımından I inci sıfa dahil olan tüccarların durumları aşağıdaki şartlara uyduğu takdirde, bunlar, bu şartların tahakkukunu takip eden hesap döneminden başlıyarak, II nci sınıfa geçebilirler:

  1. Bir hesap döneminin iş hacmı 177 nci maddede yazılı hadlerden % 20 yi aşan bir nispette düşük olursa, veya;
  2. Arka arkaya üç dönemin iş hacmı 177 nci maddede yazılı hadlere nazaran % 20 ye kadar bir düşüklük gösterirse. Hükmü yer almaktadır.

İşletme Hesabı Esasından Bilanço Esasına Geçiş

Kanunun ‘ Sınıf Değiştirme ’ başlıklı 180.maddesinde;

(II) nciden (I) inciye geçiş: İş hacmı bakımından II nci sınıfa dahil tüccarların durumları aşağıda yazılı şartlara uyduğu takdirde bunlar bu şartların tahakkukunu takip eden hesap döneminden başlıyarak I inci sınıfa geçerler.

  1. Bir hesap döneminin iş hacmı 177 nci maddede yazılı hadlerden % 20 yi aşan bir nispette fazla olursa, veya;
  2. Arka arkaya 2 dönemin iş hacmı 177 nci maddede yazılı hadlere nazaran % 20 ye kadar bir fazlalık gösterirse. Hükmü yer almaktadır.

Ayrıca 2020 Yılı için baz alınacak 2019 Yılı alış, satış ve iş hasılatı rakamları ise yayınlanacak Tebliğe göre  şekillenecektir.

Bir hesap döneminin iş hacmi VUK. 177. Maddesine göre belirlenen hadlerden % 20‘yi aşan bir nispette fazla olursa yada Arka arkaya 2 dönemin iş hacmi belirlenen hadlere nazaran % 20′ye kadar bir fazlalık gösterirse bu şartların tahakkukunu takip eden hesap döneminden başlayarak I. sınıfa geçerler.(VUK md.180)

Bir hesap döneminin iş hacmi VUK. 177. Maddesine göre belirlenen hadlerden % 20‘yi aşan bir nispette düşük olursa veya Arka arkaya üç dönemin iş hacmi belirlenen hadlere nazaran % 20′ye kadar bir düşüklük gösterirse bu şartların tahakkukunu takip eden hesap döneminden başlayarak, II. sınıfa geçebilirler: (VUK md.179)

C-ÖZELLİK ARZ EDEN HUSUSLAR;

* Mükelleflerin 1.sınıftan 2. sınıfa geçmeleri kendilerine sunulmuş seçimlik bir haktır. Mükellefler yasada şartlara haiz olsa da bilanço esasına göre defter tutmaya devam edebilirler.

* Mükelleflerin 2. sınıftan 1. sınıfa geçmeleri kanuni bir zorunluluktur. Bu zorunluluğa uyulmaması sonucu  213 sayılı V.U.K. 352.maddesi gereği 1.derece usulsüzlük cezası kesileceği gibi aynı kanunun 30/3 maddesi gereği mükellefin ilgili dönem vermiş olduğu tüm beyannameler hakkında, takdir komisyonu veya vergi inceleme yetkisine sahip olanlar tarafından matrah takdiri yapılarak vergi ziya-ı cezalı tarhiyatlara muhatap olunabilir.                                                                                                                                                                                                                                 * Amortismana tabi iktisadi kıymetlerin alış ve satış tutarları hesaplamalara dahil  edilmemelidir.