Nevzat Küçükdöğerli

Nevzat Küçükdöğerli

nevzat@hotmail.com

ALDIĞI KONUTU 5 YIL GEÇMEDEN SATANLARIN VERGİSEL DURUMU

23 Haziran 2022 - 00:50

Bir Gerçek Kişi satın aldığı bir konutu aldığı tarihten itibaren 5 yıl geçmeden satarsa vergisel durumu ne olacaktır?
Burada dikkat edilecek husus takip eden yılın başından itibaren değil tapuya tescil edildiği tarihten(iktisap tarihi) itibaren sürenin başladığıdır. Gerçek Kişi bu satışı yaptığı için muhatabı olacağı vergi kanunu Gelir Vergisi Kanunu olacaktır.
Gelir Vergisi muhatabı olan vatandaşın hangi gelir unsuruna göre beyanname verecektir?
Gelir Vergisi Kanununun 2 maddesinde sayılan 7.kazanç unsurundan 7.si Diğer Kazanç ve İrat (Değer artış kazancı) olarak mükellef vergilendirilecektir.
Hangi Şartlarda Vergi Yükümlülüğü Doğar?
GVK 80/6 Maddesinde; İktisap şekli ne olursa olsun (ivazsız olarak iktisap edilenler hariç) 70 inci maddenin birinci fıkrasının (1), (2), (4) ve (7) numaralı bentlerinde yazılı mal (gerçek usulde vergiye tâbi çiftçilerin ziraî istihsalde kullandıkları gayrimenkuller dahil) ve hakların, iktisap tarihinden başlayarak 5 yıl içinde elden çıkarılmasından doğan kazançlar (Kooperatiflerin ortaklarına bu sıfatları dolayısıyla tahsis ettikleri gayrimenkulleri tahsis tarihinde ortak tarafından satın alınmış sayılır.
GVK 70/1. Arazi, bina (Döşeli olarak kiraya verilenlerde döşeme için alınan kira bedelleri
dahildir.),maden suları, menba suları, madenler, taş ocakları, kum ve çakıl istihsal yerleri,
tuğla ve kiremit harmanları, tuzlalar ve bunların mütemmim cüzileri ve teferruatı;
GVK 70/2. Voli mahalleri ve dalyanlar;
GVK 70/4. Gayrimenkul olarak tescil edilen haklar;
sayılır.);
GVK 70/7. (Değişik: 19/2/1963-202/35 md.) Gemi ve gemi payları (Motorlu olup
olmadıklarına ve tonilatolarına bakılmaz) ile bilümum motorlu tahmil ve tahliye vasıtaları;
GVK’nın 70 ve 80.maddelerini birlikte değerlendirdiğimizde gayrimenkul olarak tescil edilen hakların (70/4) 5 yıl içinde elden çıkarılmasından doğan kazançlar(80/6) gelir vergisine tabi tutulacaktır. Miras yoluyla ya da bağış yoluyla elde edilen bir gayrimenkulün satımı nedeniyle değer artış kazancı ve dolayısıyla vergilendirme de söz konusu olmayacaktır.
Bir örnek olay üzerinden vergilendirilme sürecini özetleyebiliriz. Ali Yımaz adlı Vatandaşın 30.06.2017 tarihinde konut aldığını ve 23.05.2022 tarihinde bu konutu sattığını varsayalım.
(Satış 30.06.2022 tarihinden sonra gerçekleşmiş olsaydı vergi borcu doğmayacaktı.)
Alış ve Satış tarihi arasında 5 yıldan fazla zaman geçmediği için Ali Yılmaz Gelir Vergisi mükellefi olacaktır. Eğer elden çıkarma 5 yıldan daha fazla bir sürede gerçekleşmiş olsaydı gelir vergisinden muaf olacaktı.
Evin Alış değerinin enflasyona göre güncel değerinin bulunması gerekiyor.
Mükellefin Konut Alış Tarihi 30.06.2017
Alış Bedeli:160.000,00-TL
Yİ-ÜFE 295,31
Mükellefin Konutu Satış Tarihi 23.05.2022
Satış Değeri 1.000.000,00-TL
Yİ-ÜFE 1423,27
Alış ve Satış aylarından bir önceki ayın Mayıs 2017 ve Nisan 2022 ayları Yİ-ÜFE endeks değerleri oranlanarak alış fiyatı ile çarpılır. Evinin satış günü enflasyon üzerinden güncel değerlemesi bulunur.
Enflasyon Üzerinden Güncel Değerleme Formülü
Güncel Değer=Yİ-ÜFE Nisan 2022/Yİ-ÜFE Mayıs 2022 x Alış Bedeli
Güncel Değer=(1.423,27/295,31 )x160.000,00= 771.132,70
Kazanç=Satış Tutarı-Güncel Değer
Kazanç=1.000.000,00- 771.132,70= 228.867,29
2022 yılı için değer artış kazancı istisna tutarı İstisna:25.000,00-TL’dir.
İstisna ile birlikte "satış sırasına ödenen" tapu harcı da düşülür. Ayrıca bu aşamada konut kredisi kullanıldı ise sadece konut satışına kadar ödenen faizlerin toplamı da tapu harcı gibi bir gider olarak düşülebilir.
Tapu harcı bedeli, "aksi taraflarca kararlaştırılmadıkça" alıcı ve satıcıdan eşit olarak yani her birinden satış bedelinin %2'si oranında tahsil edilir.
1.000.000x0.2=20.000
Toplam kazançtan istisna ve ödenen tapu harcını düşersek;
228.867,29- 25.000,00-20.000,00= 183.867,29
Vergi Matrahı: 183.867,29 TL
Ödenecek Gelir Vergisi: 44.253,55 TL
Ödeme takvimi 2023 Mart ayında beyan verilir beyanname verme ayı ile Temmuz ayında 2 taksitte ödenir.
Ayrıca Damga Vergisi Ödenmesi de Gerekiyor.

YORUMLAR

  • 0 Yorum

Son Yazılar